Is een Rohloff-versnellingsnaaf en riemaandrijving (belt-drive) de oplossing voor de vakantiefietser die geen omkijken meer wil hebben naar onderhoud? Schiet je er echt wat mee op als er pittige kuitenbijters, hoge passen, glibberige paadjes of de zoevende asfaltwegen op je pad liggen? Dat is maar zeer de vraag.

Stefan Maas is liefhebber van fietsreizen en mede-organisator van de Fiets en Wandelbeurs.

Ik heb er lang over getwijfeld: de aankoop van een reisfiets met Rohloffnaaf en belt-drive als vervanger voor mijn 17-jarige lichtgewicht Snel Explorer. Niet vanwege de vrees voor panne onderweg met al die ‘nieuwigheden’, maar meer in verband met het prijskaartje. Een Rohloffnaaf is toch zo’n 800 euro duurder dan een traditionele derailleur met ketting. Voor de belt-drive heb je bovendien een aangepast frame nodig met een ‘gat’. Die opening is noodzakelijk om de riem – die anders dan bij een ketting niet kan worden losgemaakt – om de tandwielen te leggen.

Tel daarbij alle gadgets op als hydraulische remmen plus supersonisch geharde slijtvaste velgen, en je komt al snel boven de 3500 euro uit. Maar de voordelen van die peperdure ‘onderhoudsarme’ fiets trokken me over de streep. Nooit meer een smerige ketting schoonmaken en smeren en nooit meer de derailleur vervangen, aangezien de Rohloff toch zo’n 100.000 kilometer zou meegaan. En de 14 Rohloffversnellingen gaven me hetzelfde versnellingsbereik als een traditionele vakantiefiets met triple voorblad en 7 of 8 kransjes achter. Afgezien van al die voordelen: ik ben ook maar een mens. Ik zag Rohloff met belt-drive als een luxe speeltje dat ik aan mezelf cadeau deed.

Die nieuwe vakantiefiets met 26 inch wielen en dikke 2.0 banden zou mijn stoere kameraad worden tijdens zware tochten, dacht ik. Ja, een kameraad die wel wat aan de zwaarlijvige kant was.  Met pedalen, spatbord, stevig ringslot, staander,  en achterdrager kwam hij uit op ruim 18 kilo, 3 kilo zwaarder dan mijn oude reisbeestje.

Al die extra kilo’s moet je dus wel naar boven zeulen. Werd ik gewoon oud, was ik slechter in conditie of zat het gewoon tussen de oren? De steile hellinkjes in Noorwegen leken opeens wat steiler als ik op deze nieuwe fiets reed. Ik besloot mezelf te testen en reed een zware beklimming die ik vijf jaar eerder zonder veel moeite had overwonnen. Nu moest ik blazend capituleren en voet aan de grond zetten. Nee, natuurlijk lag dat niet alleen aan de fiets, maar toch… En in de eerste 6 versnellingen, de kleinste versnellingen dus, maakte de naaf een zoevend geluid. Irritant, zeker als je tijdens de beklimming van de stilte en het uitzicht wilt genieten.

Ook de ritjes in de omgeving bevielen niet op de peperdure fiets. Alsof ik bij elke trap harder moest werken dan ik gewend was. Fietsers die ik altijd inhaalde, bleven nu voor me rijden. Ik deed nog een ontdekking: de Rohloff gaf bij het freewheelen veel meer weerstand dan een gewone naaf. Het is iets dat je eenvoudig kunt vaststellen door het achterwiel van de grond te liften en een pedaal een klein zetje te geven. Ik klokte bij beide fietsen de tijd dat het wiel bleef draaien. Na een seconde of vijf viel het wiel met Rohloffnaaf al stil, terwijl het achterwiel van mijn Snel vijftien seconden in beweging bleef. Geen wetenschappelijk verantwoorde test weliswaar, maar het geeft wel een indruk van de ‘Rohloff-weerstand’ tijdens het freewheelen.

Inmiddels staat de nieuwe reisfiets lange periodes werkloos in de schuur. Steeds kies ik voor oud en vertrouwd in het geval van toerritjes of korte fietsvakanties. Liever een paar keer die vieze ketting smeren dan het idee dat je met een onderhoudsarme tractor een heuvel oprijdt. Die Rohloff met belt-drive haal ik nog wel een keer uit de mottenballen: voor het geval ik echt off-road ga en behoefte heb aan een tractor. Want in die omstandigheden komt een onderhoudsarme en praktisch onverwoestbare fiets pas echt tot zijn recht.